«Ολυμπιακή Φλόγα-Τραχίνιες» του Παναγιώτη Καρούσου

                       

 «Ολυμπιακή Φλόγα-Τραχίνιες» του Παναγιώτη Καρούσου

Όπερα – Λυρική Τραγωδία σε τρεις πράξεις

Λιμπρέτο του συνθέτη Παναγιώτη Καρούσου βασισμένο σε αρχαία κείμενα της Ελληνικής μυθολογίας και στην τραγωδία Τραχίνιες του Σοφοκλή 

Χαρακτήρες: Ηρακλής: τενόρος, Δηιάνειρα: σοπράνο, Προμηθέας: μπάσος, Ύλλος: Τενόρος, Ευρυσθέας: βαρύτονος, Αλκμήνη: μεσόφωνος, Ιόλη: σοπράνο, μεικτή χορωδία και συμφωνική ορχήστρα. 

Α Πράξη: Ο Ηρακλής μετά την επιτυχία των δώδεκα άθλων του, απελευθερώνει τον Προμηθέα από τα δεσμά του στον Καύκασο, και μετά την ρήξη του Προμηθέα και των ανθρώπων με τους θεούς, τον συμφιλιώνει με τον Δια.

Β Πράξη: Ο Ηρακλής ιδρύει των Ολυμπιακούς Αγώνες για να ευχαριστήσει τους θεούς του Ολύμπου και φέρνει τον πυρσό στο στάδιο ως συμβολισμό στον Προμηθέα που έδωσε στους ανθρώπους την Ολυμπιακή Φλόγα, και συμφιλιώνει τους ανθρώπους με τους θεούς.

Γ Πράξη: Τραχίνα, η Δηιάνειρα περιμένει με αγωνία τον Ηρακλή, και πληροφορείται ότι έχει σχέση με την Ιόλη. Περιλούζει με το αίμα του Κενταύρου ένα ρούχο και το στέλνει στον Ηρακλή να το φορέσει νομίζοντας ότι είναι ερωτικό φίλτρο. Όταν διαπιστώνει το λάθος της και μαθαίνει ότι ο Ηρακλής επιστρέφει ετοιμοθάνατος η ηρωίδα αυτοκτονεί, και ο Ηρακλής ανεβαίνει στον Όλυμπο. 

Η όπερα «Ολυμπιακή Φλόγα -Τραχίνιες» είναι το δεύτερο έργο της Ελληνικής Επικής Τετραλογίας «Η Αυγή του Πολιτισμού» του Παναγιώτη Καρούσου. («Προμηθέας Δεσμώτης», «Ολυμπιακή Φλόγα -Τραχίνιες», «Μέγας Αλέξανδρος», «Το Φως του Χριστιανισμού»). Εδώ η φλόγα παίρνει τη μορφή του πολιτισμού και των πανανθρώπινων αξιών.

Στις «Τραχίνιες» περιγράφονται τα βάσανα του Ηρακλή και η εξιλέωση της Δηιάνειρας, με τον τραγικό θάνατό της. Η οπερατική τραγωδία παρουσιάζει την ελληνική μυθολογία και φιλοσοφία με δωρικό λυρισμό. Στις Τραχίνιες, όπως και σε άλλα του Παναγιώτη Καρούσου, η αρχαία ελληνική τραγωδία συνδυάζεται με το μελαγχολικό ρομαντισμό των αριών σε στυλ bel-canto, στοιχεία που την αναδεικνύουν ως ένα σημαντικό οπερατικό έργο της νέας εποχής, «μια πρωτότυπη έξαρση του λυρισμού στην όπερα». Το αρχαίο ελληνικό πνεύμα σαν λάιτ μοτίβ επαναλαμβάνεται μέσα στο έργο ως ως κεντρικό θέμα σε μουσικά κρεσέντο ώριμου μοντέρνου ρομαντισμού. 

2023 — Παρουσιάσεις αποσπασμάτων / άρια

• 28 Μαΐου 2023 — Ολύμπια Δημοτικό Μουσικό Θέατρο «Μαρία Κάλλας»
  Η σοπράνο Όλγα Σκέκλιου ερμήνευσε την Καβατίνα της Δηιάνειρας με τον Δημήτρη Γιάκα στο πιάνο.
• 26 Απριλίου 2023 — Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, Αίθουσα Μουσικής Βιβλιοθήκης «Λίλιαν Βουδούρη»
  Η σοπράνο Όλγα Σκέκλιου ερμήνευσε την Καβατίνα της Δηιάνειρας με τον Δημήτρη Γιάκα στο πιάνο.

2019

• 23 Δεκεμβρίου 2019 — Πολιτιστικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων «Κάτω Πετραλώνων» – 62ο Γυμνάσιο Αθηνών
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής: Βασίλης Ασημακόπουλος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Ιόλη: Μαριάνθη Γρηγοριάδου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 20 Δεκεμβρίου 2019 — Γυμνάσιο Φιλοθέης, Δήμος Φιλοθέης–Ψυχικού
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής: Βασίλης Ασημακόπουλος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Ιόλη: Μαριάνθη Γρηγοριάδου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 25 Αυγούστου 2019 — Στάδιο Αρχαίας Σικυώνας
  Θεατρική Σκηνή του συλλόγου Φίλοι Γραμμάτων και Τεχνών «Ο Λύσιππος».
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής/Ύλλος: Βασίλης Ασημακόπουλος · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ιόλη/Μακαρία: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 15 Ιουνίου 2019 — Ανοιχτό Δημοτικό Θέατρο Αρχαίας Κορίνθου «Ξενία»
  Σύνολο Κλασικής Μουσικής της Φιλαρμονικής Κορίνθου υπό τη διεύθυνση της μαέστρου Γλυκερίας Μωραϊτάκη.
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής/Ύλλος: Βασίλης Ασημακόπουλος · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ιόλη/Μακαρία: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 19 Απριλίου 2019 — Δημοτικό Θέατρο Λαμίας
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής/Ύλλος: Βασίλης Ασημακόπουλος · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ιόλη: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 7 Φεβρουαρίου 2019 — Αλεξάνδρειο Συνεδριακό Κέντρο Δήμου Λουτρακίου
  Σύνολο Κλασικής Μουσικής της Φιλαρμονικής Κορίνθου υπό τη διεύθυνση της μαέστρου Γλυκερίας Μωραϊτάκη.
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής/Ύλλος: Βασίλης Ασημακόπουλος · Μακαρία: Ρέα Βουδούρη · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Μάιρα Γεώργαρου · Ιόλη: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 23 Ιανουαρίου 2019 — Πολυχώρος Άννα & Μαρία Καλουτά – Δήμου Αθηναίων
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής/Ύλλος: Βασίλης Ασημακόπουλος · Μακαρία: Ρέα Βουδούρη · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Μάιρα Γεώργαρου · Ιόλη: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).

2018

• 10 Νοεμβρίου 2018 — Θεατρική Σκηνή Χιλιομοδίου – Σωματείο «Φίλοι Αρχαίας Τενέας»
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής: Βασίλης Ασημακόπουλος · Μακαρία: Ρέα Βουδούρη · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ύλλος: Γιάννης Μπρίτσας · Ιόλη: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 30 Αυγούστου 2018 — Θέατρο Δεξαμενής Δήμου Κορωπίου
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής: Βασίλης Ασημακόπουλος · Μακαρία: Ρέα Βουδούρη · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Κατερίνα Μποτώνη · Ύλλος: Ορφέας Τσαρέκας · Ιόλη: Μαρίζα Κιοσέογλου · Παντελής Λεγάκης (πιάνο) · Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).

2017

• 13 Σεπτεμβρίου 2017 — Θέατρο «Τέχνη στην Πέτρα», Άλσος Περιστερίου – «Πολιτιστικός Σεπτέμβρης 2017»
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής: Βασίλης Ασημακόπουλος · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Δήμητρα Καμίτση · Ύλλος: Βασίλης Ασημακόπουλος · Παντελής Λεγάκης (πιάνο).
  Παρουσίαση: Παναγιώτης Καρούσος (συνθέτης).
• 2 Σεπτεμβρίου 2017 — Υπαίθριο Δημοτικό Θέατρο Ζακύνθου
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ηρακλής: Βασίλης Ασημακόπουλος · Ευρυσθέας: Θεόδωρος Μπιράκος · Αλκμήνη: Δήμητρα Καμίτση · Παντελής Λεγάκης (πιάνο).

2016

• 5 Ιουλίου 2016 — Πλατεία Αθήνα, Θερινό Φεστιβάλ Αστόριας, Ηνωμένες Πολιτείες, με αφορμή τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2016
  Ηρακλής: Δημήτριος Τσινόπουλος · Δηιάνειρα: Elisabeth Shoup · Αλκμήνη: Ola Rafalo · Προμηθέας/Ευρυσθέας/Ύλλος: Kofi Hayford · Ιόλη/Μακαρία: Στέλλα Παπαθεοδώρου · Μεγάλη Ιέρεια: Viktoriya Koreneva · Tor Morten Kjøsnes (πιάνο).
  Παρουσίαση: Δέσποινα Χρυσοχόου. Production manager: Billy Chrissochos.
• 26 Μαρτίου 2016 — Lincoln Center, Νέα Υόρκη, Bruno Walter Auditorium
  Πρώτη ελληνική όπερα στην ιστορία που ανέβηκε στο Lincoln Center.
  Ηρακλής: Demetrios John Tsinopoulos · Δηιάνειρα: Elisabeth Shoup · Αλκμήνη: Viktoriya Koreneva · Προμηθέας/Ύλλος: Kofi Hayford · Ιόλη/Μακαρία: Στέλλα Παπαθεοδώρου.
  Hellenic American Orchestra, υπό τη διεύθυνση του Jestin Pieper.
  Stage director: Eli Markos. Production manager: Billy Chrissochos.

2014

• 11 Δεκεμβρίου 2014 — Αίθουσα συναυλιών «Παρνασσός»
  Παρουσίαση αποσπασμάτων της όπερας, υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Ελευθέριου Καλκάνη.

2013

• 29 Ιουλίου 2013 — Κηποθέατρο Παπάγου – Φεστιβάλ Παπάγου 2013
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Προμηθέας: Βασίλης Ασημακόπουλος · Ηρακλής: Ντίνος Καλύβας · Ευρυσθέας: Παναγιώτης Καρούσος · Αλκμήνη: Κατερίνα Οικονομοπούλου · Ιόλη: Ελένη Μπούκη-Αγιομυργιανάκη · Βιβή Κλεισούρα (πιάνο).
• 25 Ιουλίου 2013 — 3ο Φεστιβάλ Θεάτρου Δήμου Αίγινας, Κυβερνείο της Αίγινας
  Δηιάνειρα: Ειρήνη Κώνστα · Ευρυσθέας: Παναγιώτης Καρούσος · Αλκμήνη: Κατερίνα Οικονομοπούλου · Ηρακλής: Ντίνος Καλύβας · Ιόλη/Μακαρία: Ελένη Μπούκη-Αγιομυργιανάκη · Βιβή Κλεισούρα (πιάνο).

2007

• 2007 — Σταθάκειο Πολιτιστικό Κέντρο, Νέα Υόρκη, στα Αγγλικά
  Astoria Orchestra, υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Grant Gilman.
  Δηιάνειρα: Mary Mackenzie · Αλκμήνη: Jessica Klein.
  Χορωδία Greater Aberdeen.
  Σολίστες: Leo Adamov (βιολί) · Λίνα Ορφανού (σοπράνο).
• 11 Μαρτίου 2007 — Χάγη, Ολλανδία
  Παρουσίαση του χορωδιακού των «Τραχινιών» (Ολυμπιακή Φλόγα) από τη Συμφωνική Ορχήστρα και χορωδία Gunst wat'n Kunst, υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Ραφαήλ Πυλαρινού.

2005

• 6 Μαΐου 2005 — Βασιλική Notre-Dame de Montréal
  Παγκόσμια πρεμιέρα στον Καθεδρικό Ναό του Μόντρεαλ, με σολίστ, τη χορωδία Chœur du Très-Saint-Rédempteur και τη μεγάλη συμφωνική ορχήστρα Orchestre Symphonique des Jeunes Laval-Laurentides, υπό τη διεύθυνση του μαέστρου André Gauthier.
  Δηιάνειρα: Nicole Lorange – Natalie Petrarca · Ηρακλής: Aldeo Jean · Μακαρία–Ιόλη: Chantal Parent · Προμηθέας: Yve Lortie · Ύλλος: Gaetan Sauvageau · Ευρυσθέας: Pierre Dufourd · Αλκμήνη: Anne Julien · Claudette Denys (πιάνο, προετοιμασία φωνών – μουσική επιμέλεια).

2000

• 1 Οκτωβρίου 2000 — Église Saint-Jean-Baptiste, Montréal
  Η σοπράνο Chantal Parent ερμήνευσε την άρια της Δηιάνειρας με τη Συμφωνική Ορχήστρα Orchestre symphonique des jeunes de la Montérégie (OSJM) υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Luc Chaput.

1994–1998

Δεν μου έδωσες άλλες πλήρεις παραστάσεις της συγκεκριμένης όπερας πριν από το 2000, οπότε η χρονολογική λίστα της «Δηιάνειρας» ξεκινά από το 2000 και συνεχίζει προς τα εμπρός, με την παγκόσμια πρεμιέρα του 2005 ως βασικό ορόσημο.